I lalo o le Tulafono o Tuutuuga Faigaluega (Arbeidsomstandighedenwet, Arbowet), o oe o se pule e tauaveina le tiutetauave autu mo se nofoaga faigaluega saogalemu ma maloloina, ma e te tauaveina le tau. E iai foi tiute o au tagata faigaluega: e tatau ona latou galulue ma le saogalemu, faaaoga meafaigaluega ma le puipuiga e te tuuina atu, ma lipotia ni mea matautia.
E fa'atatau tulafono i vaega uma ma pisinisi uma, mai se ofisa e to'atasi e o'o atu i se nofoaga fau fale, ma tagata faigaluega uma e tusa lava po'o le a le ituaiga o konekarate. O le Pulega o Galuega a Holani (Nederlandse Arbeidsinspectie) e fa'amalosia.
Lisi o mea
O le ā le aogā o le Tulafono o Tuutuuga Faigaluega?
O le Arbowet ua fausia i luga o le mataupu faavae e tasi: e tatau i tagata uma ona mafai ona galulue e aunoa ma le ma'i pe manu'a ona o se taunuuga. O le Tulafono ua fa'atulaga ai le fa'avae; o tulafono auiliili o lo'o i totonu o le Working Conditions Decree (Arbobesluit) ma i maliega a vaega (arbocatalogi).
O le tele o tiutetauave e faalagolago i le pule, auā e pulea e le pule le nofoaga faigaluega ma punaoa e faʻamautinoa ai le saogalemu. E faʻamoemoeina tagata faigaluega e galulue faʻatasi ma na faʻatulagaga nai lo le faʻataʻamilo ia i latou.
O a mea e tatau ona e faia i le avea ai ma se tagata faigaluega?
E te tutusa le tiutetauave mo se nofoaga faigaluega saogalemu. I lalo o le Arbowet e tatau ona e:
- fa'aaoga sa'o mea faigaluega ma vaila'au mata'utia;
- aua le tapeina pe aveese leoleo puipui i masini;
- fa'aaoga sa'o mea faigaluega puipuia patino ua saunia ma teu lelei;
- auai i faʻamatalaga ma faʻatonuga tau saogalemu e faʻatulagaina e lau pule;
- lipoti atu ni lamatiaga i le soifua maloloina ma le saogalemu e te matauina;
- fesoasoani i lau pule ma tagata tomai faapitoa e pei o le ofisa o le puipuiga pe a manaʻomia.
O le le amana'iaina o fa'atonuga mo le saogalemu e mafai ona o'o atu ai i se lapata'iga pe, i mataupu matuia pe fa'aauau pea, e mafai ona fa'ate'aina. E mafai fo'i ona fa'aitiitia ai le aofa'i e tatau ona totogi e lau pule pe afai e te manu'a ona o lea tulaga.
O le ā e tatau ona e faia i le avea ai ma se pule o galuega?
E tatau ona e tulituliloaina se faiga fa'avae o tulaga faigaluega e fa'atatau i le puipuiga sili ona mafai ona ausia. O lona autū o se lisi tusitusia o tulaga lamatia ma le iloiloga (RI&E) fa'atasi ai ma se fuafuaga o gaioiga, e fa'atulaga ai tulaga lamatia o le galuega, fuafuaga e te faia ma le aso e gata ai mo fuafuaga ta'itasi.
E manaʻomia le RI&E i le taimi lava e maua ai sau aufaigaluega. E aofia ai foʻi tagata faigaluega le tumau, tagata faigaluega faʻataʻitaʻi, tagata volenitia ma tagata faigaluega faʻafaigaluega.
E tatau ona e tofia se tasi le ofisa puipuia (preventiemedewerker), o lē e fesoasoani i le tusiaina o le RI&E ma fautuaina le saogalemu. Afai e 25 pe itiiti ifo tagata faigaluega, e mafai ona e tauaveina lena matafaioi o oe lava o le pule po o le faatonu.
E tatau ona lagolagoina oe e se foma'i a le kamupani (bedrijfsarts) pe a ma'i tagata faigaluega, e masani lava e ala i se konekarate ma se tautua soifua maloloina i galuega (arbodienst), ma e te mana'omia se pepa fa'amaonia tusitusia o le toesea mai le galuega ona o le ma'i.
E tatau ona e tuʻuina atu i au tagata faigaluega le avanoa e fai ai se suʻesuʻega faʻalesoifua maloloina i galuega. O le auai e fai ma latou faitalia.
Ma le mea mulimuli, e tatau ona e faʻatulagaina ni tali atu faʻafuaseʻi i totonu o le kamupani (bedrijfshulpverlening, BHV). E te filifili pe toafia ni tagata tali atu ua uma ona aʻoaʻoina e te manaʻomia, ae o le telē ma le tulaga lamatia o lau kamupani e tatau ona taʻitaʻia ai lena filifiliga.
O ai e siakiina le tausisia o tulafono, ma o le ā e tupu pe afai e te lē usitaia?
O le Pulega o Leipa a Holani, e ta'ua o le Inspectie SZW se'ia o'o i le aso 1 o Ianuari 2022, e siaki le tausisia o tulafono. E mafai ona amata se su'esu'ega pe a uma se fa'alavelave, pe a uma se fa'asea pe i le talosaga a se fono a le aufaigaluega po'o se iuni a le aufaigaluega, ma e tatau ona e galulue fa'atasi ma au tagata faigaluega.
Afai e maua se soliga, e mafai ona ia tuʻuina atu se lapataʻiga, faʻasala se sala tupe faʻapulega, faʻatonu le galuega e taofi pe a iai se tulaga mataʻutia, pe tuʻuina atu le mataupu mo moliaga faʻasolitulafono. O le le usitaʻia e faʻavaivaia ai foʻi lou tulaga pe afai e mulimuli ane faʻasalaina oe e se tagata faigaluega mo se faʻalavelave poʻo se faʻamaʻi faigaluega i lalo o le Mataupu 7:658 o le Tulafono Faʻasivile a Holani (BW).
O le ā e tatau ona e siakiina pe afai o oe o se pule o galuega?
O manatu nei e masani ona fesiligia muamua e le Pulega o Leipa:
- Ua maeʻa ona faʻafouina lau RI&E, faʻatasi ai ma se fuafuaga o gaioiga ma aso e gata ai?
- Ua e tofia se ofisa e puipuia le gaioiga, i le feutagaiga ma le aufono a galuega poʻo le aufaigaluega?
- Pe ua faatulagaina le lagolago a foma'i a le kamupani, e masani lava e ala i se auaunaga tau soifua maloloina i galuega?
- Ua a'oa'oina ma fa'atulagaina lau fa'alapotopotoga BHV e tusa ai ma ou tulaga lamatia?
- E te faamaumauina faatonuga ua tuuina atu ma mea faigaluega e puipui ai?
O a ni mea e mafai ona matou faia mo oe e tusa ai ma noataga i tuutuuga o le galuega?
E fautuaina e a matou loia o galuega tagata faigaluega ma pule o galuega i le Arbowet.
- Matou te iloiloina lau faiga faavae mo le RI&E, puipuiga ma le toesea mai le ma’i e faasaga i le Arbowet.
- Matou te fesoasoani atu ia te oe i le taimi o se suʻesuʻega a le Dutch Labour Authority.
- Matou te tusia le tetee (bezwaar) faasaga i se sala tupe.
- Matou te fautuaina ni laasaga fa'afa'asalaga pe a le amana'iaina fa'atonuga mo le saogalemu.
- Matou te fautuaina tagata faigaluega ma pule o pisinisi i noataga pe a uma ona tupu se faalavelave i le galuega.
aotelega
- I le avea ai ma se pule o galuega, e tatau ona i ai sau RI&E tusitusia faatasi ai ma se fuafuaga o gaioiga.
- E tatau ona e tofia se tasi le ofisa o le puipuiga; afai e 25 pe itiiti ifo tagata faigaluega, e mafai ona e tauaveina lena matafaioi e oe lava ia.
- E tatau ona e ofoina atu se su'esu'ega fa'alesoifua maloloina i le galuega i lea taimi ma lea taimi, e ui e saoloto tagata faigaluega e le auai.
- E tatau ona e fa'atulaga se galuega tali atu i fa'alavelave fa'afuase'i (BHV) e fetaui ma lau kamupani.
- I le avea ai ma se tagata faigaluega, e tatau ona e galue ma le saogalemu, faʻaaoga saʻo mea faigaluega puipui ma lipotia ni tulaga lamatia.
Soo fesili
Pe ou te manaʻomia se ofisa puipuia pe afai o loʻo ou faʻatautaia se pisinisi laʻititi?
Ioe. E tatau i kamupani uma ona tofia se tasi. Afai e 25 pe itiiti ifo lau aufaigaluega e te faafaigaluegaina, e faatagaina oe e le tulafono e avea oe ma ofisa o le puipuiga, e faaopoopo atu i lau matafaioi masani.
E mafai e le Arbeidsinspectie ona taofia la'u pisinisi mai le aoga?
Ioe. Afai e maua ai se soliga matuia o le Tulafono o Tuutuuga Faigaluega, e mafai ona poloaina le taofi o le galuega, faatasi ai ma se sala tupe e ono maua pe tuuina atu foi mo le moliaga.
E manaʻomia pea ea se RI&E pe afai e naʻo ni nai aʻu tagata faigaluega?
Ioe, e faʻaaogaina le lisi o tulaga lamatia ma le iloiloga e tusa lava po o le a le telē o lau pisinisi. E mafai e kamupani laiti ona faʻaogaina se faʻatulagaga faigofie ma ua faʻamaonia e le vaega, ae o le noataga lava ia e le faʻaleaogaina.