O le lisiina o se fale e nonofo ai mo se taimi pu'upu'u i Netherlands e pulea tele lava e le tulafono a le malo, ma e le malo ae le o le fausaga. O le lisiina atu o se fale mo tagata tafafao maimoa e aveese ai mai le lisi o fale, lea e faatagaina e le Tulafono o Fale 2014 e se malo e faasaina e aunoa ma se pemita, ma o le tele o aai ua faaopoopoina se numera resitala, se tiute faasilasilaga mo lisi taitasi ma se tapula'a i le aofa'i o po. I luga atu o lena mea o lo'o i ai le omgevingsplan, lea e filifili ai pe faatagaina le faaaogaina o se fale e pei o se faletalimalo i lena tuatusi.
O lenei tusiga o loʻo faʻatulaga ai tulafono o le lisi mo se taimi puʻupuʻu e faʻaaogaina i Netherlands: o fea pulega e faʻatonutonuina mea, mea e ono manaʻomia e se malo, le faʻatinoina o le faʻamalosia ma mea e mafai ona e faia e faʻasaga i se sala tupe, ma le tulaga pe afai o oe o se tagata mautotogi ae le o se pule. O tulafono a se faʻalapotopotoga a tagata e ona fale o se mataupu ese, o loʻo talanoaina i la matou tusiga e uiga i lisi mo se taimi puʻupuʻu ma le faʻalapotopotoga a tagata e ona fale.
O fea e sau ai tulafono

E fa vaega o tulafono e faʻaaogaina i le taimi e tasi, ma o le tausisia o le tasi e leai se uiga e uiga i isi. O le muamua o le Housing Act 2014 (Huisvestingswet 2014), lea e tuʻuina atu ai i munisipali le pule e puipuia ai fale ma, talu mai le 2021, o se seti faʻapitoa o mea faigaluega mo le lisiina o turisi. O le lona lua o le omgevingsplan, o le mea faigaluega fuafuaina a le munisipali i lalo o le Environment and Planning Act, lea e fuafua ai le galuega faʻatagaina o le meatotino. O le lona tolu o le tulafono tumaoti: lau lisi, au tuutuuga mokesi, lau inisiua ma, i totonu o se fale mautotogi, o le pepa o le vaevaega ma tulafono a le faʻalapotopotoga. O le lona fa o le European: Regulation (EU) 2024/1028 i luga o le aoina ma le faʻasoaina o faʻamatalaga e fesoʻotaʻi ma auaunaga lisi fale mo se taimi puʻupuʻu, lea ua faʻaaogaina talu mai le 20 Me 2026 ma faʻatulagaina numera resitala ma le faʻasoaina o faʻamatalaga e ala i faʻavae i totonu o le maketi i totonu.
O le iʻuga moni, e leai se tali e tasi a le atunuʻu pe mafai ona e lisiina lou fale i Netherlands. O le tali e faʻalagolago i le pulega a le malo, le tuatusi ma lau lava pepa faʻamaonia o le fanua. O le mea lea e mulimuli mai o le faʻavae e te manaʻomia ina ia mafai ai ona e fesiligia le fesili saʻo i lau lava tulaga.
Aveeseina o se fale mai le faleoloa
O le amataga i le Tulafono o Fale 2014 o le puipuiga lea o fale mautotogi. I lalo o le mataupu 21 o lena Tulafono, e mafai e le aufono a le malo ona tofia ni vaega o fale e le mafai ona aveese mai fale mautotogi, tuufaatasia, liua pe vaevaeina i ni iunite eseese e aunoa ma se pemita. Afai ua faaaogaina e le aufono lena pule i lana tulafono o fale mautotogi (huisvestingsverordening), o le tuuina atu o se fale ua atofaina i tagata tafafao maimoa e faitaulia o le aveese mai fale mautotogi, aua ua le toe avanoa le fanua mo se nofoaga tumau.
O le mafuaʻaga lea e avea ai le lisiina o fale mo aso malolo ma tuusaunoaga faaletulafono nai lo o se aia tatau. O pulega a malo e faatagaina e faia lea mea e ala i le faatulagaina i le tulafono o tuutuuga e le manaomia ai le pemita e aveese ai: e masani lava o le aofaʻi maualuga o po i le tausaga, le aofaʻi maualuga o malo i le taimi e tasi, le manaoga e tatau i le talimalo ona avea le fanua ma nofoaga autu e nonofo ai, ma le matafaioi e logoina lisi taitasi. Lisi le fanua i tua atu o na tuutuuga ma ua e toe foi i le faiga o pemita, ma o se pemita mo le aveeseina o fale e le faigofie ona tuuina atu i aai e le lava fale.
Numera resitala, fa'asilasilaga ma le pemita

Talu ona faaopoopo le Tulafono i luga o le lisiina o fale nofomau mo turisi i le Tulafono o Fale 2014 i le 2021, e tolu mea faigaluega a le malo e mafai ona latou faaaogaina i totonu o a latou tulafono o fale, i le faasologa faasolo i luga o le mamafa. Muamua o le tiute resitala: o le mataupu 23a o le Tulafono ua avea ai ma solitulafono le ofoina atu o se fale mo le lisiina o fale nofomau mo turisi e aunoa ma le taʻua o le numera resitala i faasalalauga uma. O le numera e tuuina atu e le malo ma faailoa mai ai le tuatusi, o le mea lea e mafai ai ona faamalosia.
O le lona lua o le tiute o le faʻasilasilaga: e tatau ona lipotia muamua le lisi o tagata taʻitoʻatasi i le munisipale, ina ia mafai e le pulega ona faitaulia po na faʻaaogaina. O le lona tolu o se manaʻoga o le pemita mo le lisiina o nofoaga tafafao maimoa, lea e mafai e le aufono ona faʻamalosia pe a talafeagai ai le mamafa i luga o fale. E mafai e se munisipale ona tuʻufaʻatasia nei mea, ma e mafai ona faʻatulaga se aofaʻi maualuga o po i le tausaga kalena ma se aofaʻi maualuga o malo. Amsterdam O le faʻataʻitaʻiga sili ona faigata: o le totogi o se fale atoa mo aso malolo ua faʻatapulaʻaina nei i le tolusefulu po i le tausaga ma le maualuga o le fa malo, faʻatasi ai ma se numera resitala ma se faʻasilasilaga mo lisi taʻitasi. O na fuainumera ua faʻatulagaina i le tulafono a le malo ma e mafai ona suia e le aufono, o lea siaki le tusitusiga o loʻo iai nei o le tulafono mo le malo o loʻo aʻafia ai nai lo le faʻalagolago i se faʻamatalaga lautele.
O fausaga fa'avae o se vaega o le fa'amalosia o tulafono nai lo o ni tagata e matamata i ai. I lalo o le Tulafono Fa'atonutonu a Europa, e tatau i le fausaga fa'avae i luga ole laiga ona fa'amautinoa o lo'o fa'aalia se numera resitala ma, pe a talosagaina, fa'amaonia e fa'atatau i fa'amatalaga a le pulega agava'a, ma e tatau ona fa'asoa atu fa'amatalaga o le fa'amauina ma le atunu'u auai e ala i se nofoaga ulufale numera e tasi. O se lisi e aunoa ma se numera aoga e mafai ona aveese. I le fa'atinoina o lenei mea o lona uiga o le numera e tu'uina atu e le malo, ae le o le teugatupe a le fausaga, o le mea lea e fa'atulafonoina ai se lisi.
E fa'atagaina e le omgevingsplan lenei fa'aoga?
E leai se tala a se numera resitala e uiga i le tulafono o fuafuaga. I lalo o le Tulafono o le Siosiomaga ma Fuafuaga, lea na suia ai fuafuaga tuai o sone i le aso 1 o Ianuari 2024, o loʻo iai i munisipale taʻitasi se fuafuaga faʻatulagaina e tasi e tofia ai galuega i nofoaga. Pe a iai le faʻamoemoe (wonen), o le lisiina faʻapisinisi i se faasologa o malo e mafai ona avea ma se faʻaaogaina eseese, e pei lava o le faʻatautaia o se fale moe ma le 'aiga o le taeao poʻo se faletalimalo. O nisi fuafuaga e faʻatagaina faʻapitoa se ituaiga faʻatapulaʻaina o fale mautotogi mo aso malolo poʻo se fale moe ma le 'aiga o le taeao i totonu o le faʻamoemoega o fale; o isi e leai.
Afai e le fetaui le faʻaaogaina, o le auala o se talosaga mo se pemita mo le siosiomaga ma le fuafuaga mo se gaioiga e ese mai le fuafuaga o le fuafuaga, lea e filifili i ai le pulega a le malo. O se faaiuga fa'apitoa lea, e fua fa'atasi ma le vaevaeina paleni o galuega i nofoaga, ma i nofoaga e le lava fale e masani ona teena. E lua manatu e taua le matauina: o le fa'amalosia o fuafuaga e mafai ona fa'aosofia e le talosaga a se tuaoi mo le fa'amalosia, lea e tatau i le pulega ona faia i ai se gaioiga, ma o tulafono fuafuaina e noatia ai le fanua, o lea e mautofi ai e se tagata fou le fa'afitauli.
Fa'amalosia: sala tupe, poloaiga ma le auala e tali atu ai

O le fa'amalosia o tulafono e pa'ū i le pulega a le malo, ma e lua ituaiga eseese o pepa fa'atonu. O se poloaiga e noatia i se totogi fa'asalaga (last onder dwangsom) e fa'amoemoe e taofi ai le amioga: e fa'atonuina oe e taofi le lisiina ma fa'atulaga se aofa'iga e totogi mo soliga ta'itasi pe i vaiaso ta'itasi e fa'aauau ai le tulaga. O se sala tupe fa'apulega i lalo o le Tulafono o Fale 2014 e fa'asalaina: e fa'atagaina mea ua uma ona tupu, ma o aofa'iga ua fa'atulaga i le tulafono a le malo, fa'atasi ai ma lafoga maualuluga mo solitulafono toe fai ma mo le fa'aaogaina fa'apisinisi. E mafai ona fa'asino uma ia mea i le tagata na aveese moni le fale mai le faleoloa, atonu o le pule ae tutusa lava le tagata mautotogi na lisiina fa'aopoopo.
Talu ai o le sala tupe e fa'asalaina ai, e fa'aoga ai puipuiga e o fa'atasi ma se moliaga fa'asolitulafono. E tauave e le malo le avega o le fa'amaoniaina o lenei fale na lisiina i nei aso, ma e tatau ona faia e fa'avae i luga o fa'amaoniga e tumau: fa'amaumauga o le tulaga, lipoti ma matauga, tu'uina atu o ki, fa'amatalaga. E te le o noatia e fesoasoani i lau lava fa'asalaga, ma o se fa'amatalaga e tu'uina atu fa'avave i le faitoto'a e masani ona avea ma fa'amaoniga sili ona malosi e fa'asaga i le talimalo. Ia fa'alogo i fautuaga a'o le'i tali atu i se lipoti o mea na maua.
O le faiga e pei o le Tulafono Lautele o Pulega. E ono vaiaso mai le aso o le faaiuga e tuuina atu ai se faasilasilaga tetee i le malo, ona ono vaiaso lea e apili ai i le faamasinoga itumalo faasaga i le faaiuga i le tetee, ma a maeʻa lena, o le a toe apili atu i le Vaega o Pulega Faapulega a le Fono a le Setete. O le misia o le vaitaimi e ono vaiaso e masani ona iʻu ai i le oti, o lea ia tusi i le aso e taunuu mai ai le faaiuga. Afai ua uma ona totogi se sala tupe, e mulimuli mai se faaiuga toe faaleleia ese, lea e iai lona lava vaitaimi tetee.
Afai o oe o se tagata mautotogi: subletting ma Airbnb
E sili atu le faigata o tulafono e feagai ma tagata mautotogi nai lo tagata e ona, ma e masani ona lē amana’iaina. O le Mataupu 7:244 o le Tulafono Fa’a-Sivile ua fa’amaonia ai e le aia tatau a le tagata mautotogi o se fale nofomau e tu’uina atu le meatotino, atoa pe se vaega, i se isi tagata e fa’aaoga. E tasi le tuusaunoaga: e mafai e se tagata mautotogi o se fale e tuto’atasi ma o lo’o i ai lona nofoaga autū e nofo ai ona tu’uina atu se vaega o le fale e fa’aaoga. O le tu’uina atu o le fale atoa i malo, tusa lava pe mo se fa’aiuga o le vaiaso, o lea la e lē o se mea e mafai ona fai e se tagata mautotogi, po o le ā lava le mea e ta’u mai e le lisi ma po o le ā lava le mea e fa’atagaina e le malo.
E matuā ogaoga lava āuga. O ē e ona fale, aemaise lava faʻalapotopotoga o fale mautotogi lautele, e vaʻaia le lisiina e leʻi faʻatagaina i aso malolo o se soliga matuia ma talosagaina le faʻamasinoga e faʻaleaogaina le lisi ma poloaʻia le faʻateʻaina; e masani ona faʻatagaina e faʻamasinoga lena mea, aemaise lava pe afai o le lisiina sa faʻapisinisi ma toe faia. E le gata i lea, e mafai e le e ona fale ona fai mai o le tupe mama na maua mai le lisiina o se mea ua faaleagaina, o lea e le tumau ai tupe maua ma le tagata mautotogi. Faʻaopoopo i ai le sala tupe a le malo ma ni nai faaiuga o vaiaso o le lisiina o se faiga taugata tele. Afai o oe o se tagata mautotogi o loʻo mafaufau i lenei mea, na o le pau lava le auala saogalemu o le faʻatagaga tusitusia mai le e ona le fale muamua, ma e oʻo lava i lea taimi e faʻaaogaina pea tulafono a le malo. O la matou aotelega o aia tatau a tagata mautotogi i Netherlands o loʻo faʻatulaga ai le faʻavae lautele.
O se tasi o mataupu e fesoʻotaʻi i ai e faʻatatau i malo. O le lisiina mo se faʻaaogaina e puʻupuʻu lona natura e paʻuʻū i tua atu o tulafono puipuia i luga o lisi nofomau i lalo o le mataupu 7:232 o le Tulafono Faʻasivile, o le mafuaʻaga lea e le maua ai e se tagata tafafao maimoa moni le saogalemu o le umiaina. O lena tuusaunoaga e faʻaaogaina faʻatapulaʻa: e tilotilo i le natura o le faʻaaogaina, le auala e faʻaofuina ai le fanua ma faʻatau atu ai ma le umi o le nofo ai, ae le o le faʻailoga i luga o le konekarate. O se konekarate e taʻua o le puʻupuʻu-nofomau e faʻaaogaina e nonofo ai se tasi mo ni masina e foliga mai o se lisi nofomau masani, faʻatasi ai ma puipuiga uma e aofia ai, e aofia ai tulafono na faʻalauiloa e le Affordable Rent Act.
Afai o oe o se pule: mokesi, inisiua ma le asosi
E iai lava tapula'a a ē ana fale e lē o aofia ai i le tulafono a le malo. O le tele o pepa o mokesi o lo'o iai se fuaiupu o le lisiina (huurbeding) e fa'avae i luga o le mataupu 3:264 o le Tulafono Fa'a-Sivile, lea e lē mafai ai ona lisiina le fanua e aunoa ma le maliega a le tagata e nonō atu ai tupe; o le lisiina pu'upu'u fa'apisinisi e masani ona maua ai, ma o le solia o se fa'avae mo le tagata e nonō atu ai tupe e faia ai se gaioiga. O le inisiua o fale o le mailei lona lua lea: o le tele o faiga fa'avae mo fale ma mea o lo'o i totonu e lē aofia ai mea ua fa'aleagaina e mafua mai i malo totogi, pe mana'omia ai le fa'ailoa atu o le fa'aaogaina fa'apisinisi, o lea e mafai ai ona te'ena se tagi pe a uma se fa'ai'uga o le vaiaso leaga i le taimi tonu e tatau ai.
I totonu o se fale mautotogi, o le pepa o le vaevaega ma tulafono a le faʻalapotopotoga e filifili pe faʻatagaina le lisiina o fale mo se taimi puʻupuʻu, ma e mafai e le faʻalapotopotoga ona faʻamalosia ana lava tulafono e tutoʻatasi mai le malo. O lena faiga ua faʻatulaga eseese i la matou tusiga e uiga i fale mautotogi mo se taimi puʻupuʻu ma le faʻalapotopotoga a tagata e ona fale . O le faʻasologa e siaki ai: o le pepa o le vaevaega ma tulafono a le faʻalapotopotoga muamua, ona sosoo ai lea ma le tulafono a le malo ma le fuafuaga a le malo, ona sosoo ai lea ma le mokesi ma le inisiua. Soʻo se tasi o ia mea e mafai ona faʻalavelaveina ai le fuafuaga.
Lafoga ma tupe maua mai turisi
E ono fa'aopoopo e malo ni lafoga mo turisi i nofoaga e momoe ai i le po e tagata e le'i resitalaina o ni tagata nofomau, ma o le tagata e tu'uina atu le nofoaga e masani lava o ia lea e iloiloina, pe aoina e le fausaga pe leai. E eseese fua faatatau ma tulafono i malo ta'itasi ma e fa'atulaga i tausaga ta'itasi i le tulafono o lafoga a le lotoifale, o lea ia ave mai le malo lava ia. O tupe maua e te mauaina, ma le fesili pe o le fa'atagaina o gaioiga e sopo'ia se pisinisi pe maua ai le VAT, o se mataupu lea mo se faufautua lafoga; matou te le tu'uina atu fautuaga tau lafoga ma o le a matou fa'asino oe i se tasi pe a mana'omia e le mataupu. O le mea matou te fa'amamafaina, o le tulaga o lafoga ma le tulaga o tulafono o fale e tuto'atasi: o le totogiina o lafoga mo turisi e le fa'atulafonoina ai se lisi e le tusa ai ma le tulafono, ma o se numera resitala e le fa'amautuina ai lau tulaga tau lafoga.
Mea e siaki a'o le'i faia lau lisi
Amata i le tuatusi nai lo le fausaga. Vaavaai i le tulafono o fale o loʻo iai nei a le malo ma faʻamautu pe manaʻomia se numera resitala, se faʻasilasilaga ma se pemita, ma le aofaʻi maualuga o po ma malo. Ona siaki lea o le fuafuaga o le nofoaga. Ona faitau lea o au lava pepa: le lisi pe afai e te totogi, le pepa o le vaevaega ma tulafono o le mafutaga pe afai e te umia se fale mautotogi, le pepa o le mokesi ma le inisiua. Ona faatoa talafeagai ai lea ona fatuina se lisi.
Ia teu fa'amaumauga mai le amataga. Ia fa'amaumau tusi ta'itasi uma, ia teu fa'asilasilaga na e failaina, ma ia teu fa'amaumauga na tu'uina atu ai le fa'atagaga. Afai e mulimuli mai le fa'amalosia, o le faila lea e fa'ai'uina ai le mataupu, aua o le finauga e toetoe lava o taimi uma e fa'atatau i le aofa'i o po na nofo ai ma o ai na nofo ai. Ma afai e te mauaina se lipoti o mea na maua, o se fa'ai'uga na fuafuaina po'o se sala tupe, ia tali atu i totonu o le vaitaimi ua ta'ua ma ia e fa'alogo i fautuaga a'o le'i fa'amatalaina se mea: o se sala tupe fa'apulega o lenei ituaiga o se fa'asalaga fa'asalaga, ma e tatau i le malo ona fa'amaonia lana mataupu.
Law & More fautuaina tagata e ona fale, tagata mautotogi, tagata teu tupe ma faʻalapotopotoga a tagata e ona fale i tulafono o fale mautotogi mo se taimi puʻupuʻu i Netherlands: le tulafono o fale ma le faiga o le resitalaina ma le pemita, le tulaga fuafuaina o le fanua, teteega ma apili faasaga i sala tupe ma poloaiga o faasalaga, ma feeseeseaiga ma tagata e ona fale poʻo faʻalapotopotoga. Afai e te manaʻo e toe iloilo lou tulaga aʻo leʻi faʻafaigaluegaina, pe na e feagai ma le faʻamalosia, o la matou tulafono o fanua au i Law & More e fiafia e fesoasoani.


