O le pemita nofomau mo pisinisi fou i Holani ( verblijfsvergunning voor buitenlandse start-ups , e le o se faaupuga aloaia o le startupvisum ) e maua ai e se faavae mai fafo atu o le EU le tausaga e tasi i Netherlands e fausia ai se pisinisi fou i lalo o le taitaiga a se tagata e fesoasoani i pisinisi ua aloaia. E le o se pemita e maua ai togi ma e le o se visa mo tagata teu tupe. O lenei tusiga o loʻo faʻamatala mai ai le uiga o lenei mea, le uiga o le manaʻoga o le tagata e fesoasoani i pisinisi, le mea e siaki e le Immigration and Naturalisation Service (IND), le mea e mulimuli mai i le tausaga muamua, ma le isi filifiliga e ono fetaui ma oe.
O le ā le pemita nofomau amata
O le pemita amata o se pemita nofomau masani le tumau (ituaiga I) ua tuuina atu i lalo o le Tulafono o Tagata Mai Fafo 2000 (mataupu 14), faatasi ai ma le tapulaa "galue o se tagata e galue tutoatasi" ua faamatala auiliili i le Tulafono o Tagata Mai Fafo 2000 (mataupu 3.30). O lena aiaiga e mafai ai ona tuuina atu se pemita i se tagata mai fafo o loo faatuina se pisinisi fou, e iai ni auala e tumau ma lava e lagolago ai, ma e talafeagai ai i totonu o le tausaga e tasi ona ausia tuutuuga masani mo le galue o se tagata e galue tutoatasi. E tuuina atu mo le maualuga o le tasi le tausaga ma e le mafai ona faaopoopoina. O lena mea moni e tasi e taitaia toetoe lava o faaiuga uma e faia e se faavae i masina muamua e sefululua.
O loʻo iai le fuafuaga ona o le auala masani a le tagata e faigaluega tutoʻatasi e talosagaina ai se faʻavae e faʻamaonia muamua ua uma ona faʻaopoopoina e le pisinisi le taua i le tamaoaiga o Holani, lea e le masani ona mafai e se pisinisi fou ona faia aʻo leʻi amataina le pisinisi. E suia ai lena faʻamaoniga i le faʻamasinoga a se faiaʻoga Holani e iai le poto masani.
Ona o le pemita e tuʻuina atu mo galuega faʻapisinisi tutoʻatasi, e mafai e le tagata e umia le pemita ona galue mo lana lava pisinisi, ae e le tuʻuina atu ai le avanoa saoloto i le maketi o galuega a Holani: o se galuega totogi faaopoopo e masani ona manaʻomia ai se pemita faigaluega.
Manaʻoga o le fesoasoani
O le ā le fa'afaigofieina
O se fa'afaigofie o se fa'alapotopotoga Holani ua fa'atuina e fesoasoani i le fa'avae mo le tausaga o le pemita: o se fa'atelevave, o se fa'ato'aga, o se fau fale pisinisi, o se polokalame e feso'ota'i ma le iunivesite po'o se fa'alapotopotoga fa'apena. O fa'atelevave, fa'ato'aga ma fau fale pisinisi fa'apena o lo'o aliali mai i le lisi aloaia, lea e fa'afouina pea e le RVO. E tu'uina atu e le fa'afaigofie se afifi lagolago fa'apitoa, lea e ono aofia ai le pulega fa'atino, atina'eina o oloa, maketi ma le avanoa i tagata teu tupe ma se feso'ota'iga. E le o se saini e le fa'atino ae o le leoleo faitoto'a o le polokalame, ma o lona lava tulaga o le mea lea e su'esu'eina.
Auala e aloaia ai e le RVO ia fesoasoani
O le Netherlands Enterprise Agency (RVO) e tausia le lisi lautele o ē e fesoasoani e ausia tuutuuga o le polokalame. E tatau i se ē fesoasoani ona:
- ia i ai le poto masani faʻaalia i le taʻitaʻia o pisinisi fou fou;
- ia mautu tau tupe: leai se pule e maua ai tupe mai le faletupe, leai se gaumativa, leai se tupe mama e le lelei;
- e leai se aia tatau a le toatele i le pisinisi a le na faavaeina;
- e lē o se aiga o le fa'avae e o'o atu i le tikeri lona tolu; ma
- ia i ai se sui i totonu o le fa'alapotopotoga, ina ia le fa'alagolago le faia'oga i se tagata e to'atasi.
O le faʻaaogaina o se faʻatonu o loʻo i luga o le lisi o le RVO o le auala sili lea ona faigofie, aua ua uma ona iloiloina lona talafeagai muamua. O se faʻalapotopotoga e le o lisiina e le otometi lava ona faʻateʻaina ma e le manaʻomia se faʻamaoniga muamua ese: e tatau ona i ai i le talosaga ni faʻamaoniga e faʻamaonia ai ua ausia tulaga taʻitasi o loʻo i luga, ma e faʻamaonia e le RVO le faʻatonu i totonu o le faiga lava e tasi, o se vaega o lana fautuaga.
O le maliliega i le va o le fa'avae ma le fa'afaigofieina
E tatau ona fa'atulaga le galulue fa'atasi i se maliega ua sainia. O se pepa taua, ae le o se tusi fa'amaonia, ma e tatau ona fa'amatalaina ai:
- le natura o le fa'afaigofieina: o a fautuaga, mea faigaluega, avanoa faigaluega ma le avanoa i feso'ota'iga o lo'o tu'uina atu, ua fa'atulagaina mo lenei galuega;
- le umi ma le malosi o le taiala, e aofia ai le tausaga atoa o le pemita;
- o tuutuuga faapisinisi, e aofia ai soʻo se totogifuapauina ma soʻo se faʻatulagaga o tupe faʻafaigaluega poʻo filifiliga, lea e tatau ona tuʻua ai le faʻafaigofieina e aunoa ma se aia tatau a le toʻatele;
- tuutuuga e le faʻalavelaveina ai le atinaʻeina o le pisinisi, ma le auala e ono faʻamutaina ai le galulue faʻatasi.
Faitau ma le fa'aeteete le fuaiupu o le equity: o se sea tele e masani lava, ae o se sea e pulea e fa'aleaogaina ai le pemita.
Talafeagai, ae le o se fuafuaga pisinisi ua fa'ailogaina
O le manatu lenei e sese le malamalama i ai le toʻatele o faʻavae. E le faʻailogaina e le IND le fuafuaga faʻapisinisi. E fesili atu i le RVO mo se fautuaga, ma e tilotilo le RVO i le faʻafaigofieina, le uiga fou o le oloa poʻo le tautua, le fuafuaga taʻitasi ma le ulufale i le resitala fefaʻatauaʻiga. E manaʻomia se fautuaga lelei, ae leai se laulau o togi, leai se iloiloga togi o faʻatusatusaga o tupe maua ma e leai se manaʻoga e faʻaalia ai tupe faʻafaigaluega poʻo le faʻatupuina o galuega. O le mea e taua, pe ua tautino atu se faʻalapotopotoga Holani e talitonuina, tutoʻatasi ma le poto masani i lenei faʻavae. E iloilo eseese e le IND tulaga lautele.
Tuutuuga mo le fa'avae
Faatasi ai ma le manaoga o le fesoasoani, e tatau foi i le faavae ona faamalieina mea nei.
- O se oloa poʻo se tautua fou. E tatau ona ausia le itiiti ifo ma le tasi o suega e tolu: o le oloa poʻo le tautua e fou i Netherlands; o tekinolosi fou e faʻaaogaina i le gaosiga, tufatufaina atu poʻo le maketiina; pe o iai se faʻalapotopotoga fou poʻo se metotia faigaluega. E mafai ona agavaa le faʻafouga faʻaagafesootai, tuʻufaʻatasiga fou o oloa ma maketi ma faʻaoga faʻasao; o se kopi lelei o se pisinisi Holani o loʻo iai nei e le agavaa.
- O se fuafuaga la'asaga i lea la'asaga. O se faʻamatalaga o le pisinisi ma se fuafuaga mautu mo le tausaga muamua: le faʻalapotopotoga ma le faʻatulagaga faaletulafono, o ai e faia le a, le oloa poʻo le tautua ua faʻamoemoeina, le aufaigaluega, sini ma gaoioiga fuafuaina. O lona faʻamoemoe o le faʻaalia lea o le tausaga o le a faʻaaogaina e fausia ai se mea, ae le o le faʻamatalaina o se kamupani ua maeʻa.
- O se matafaioi olaola. E tatau i le fa'avae ona fa'atautaia pe fa'atasi ma le fa'atautaia o le pisinisi; e le lava le avea ma se tagata e umia sea po'o se tagata e fa'atupeina. E siakiina lea mea fa'asaga i le fa'amaumauga o le resitala fefa'ataua'iga ma le fuafuaga ta'itasi.
- Resitalaina i le resitala fefaʻatauaʻiga. E tatau ona resitalaina le pisinisi i le Chamber of Commerce (KVK), ma e tatau ona faʻaalia i le faʻamaumauga o loʻo i ai le pule e faia ai faʻaiuga i le faʻavae. I le faʻatinoina naʻo le KVK ua tuʻuina atu le numera; e faʻamaonia e le RVO.
- Auala e lava e lagolago ai. Tupe lava mo le tausaga atoa o le pemita e aunoa ma le fa'aaogaina o tupe a le malo. O le tulaga masani o le aofa'i masani a le IND mo se tagata e to'atasi, ae le o se fuainumera ese o le amataga: 70% o le totogi maualalo fa'atulafonoina mo se tagata e to'atasi, e aofia ai le alauni mo aso malolo. E lolomiina e le IND lena aofa'i masani ma toe teuteuina i aso 1 o Ianuari ma le 1 o Iulai e tusa ai ma le totogi maualalo fa'atulafonoina, o lea e galue ai mai le fuainumera o lo'o fa'amalosia i le aso na faila ai le talosaga nai lo so'o se fuainumera o lo'o ta'ua i se ta'iala. E tatau i le fa'avae ona fa'aali atu o lo'o avanoa auala mo le sefululua masina atoa. O le fa'amaoniga e masani lava o se fa'amatalaga a le faletupe Holani; o le fa'atupeina e le fa'afaigofieina po'o se isi vaega lona tolu o lo'o totogiina i le teugatupe Holani a le fa'avae e taliaina fo'i, pe afai e aofia ai le nofo atoa e le sili atu i le tasi le tausaga.
- Se tusifolau aoga, faatasi ai ma se tusi faamaonia o mea ua maeʻa ona faʻatumu ma, pe a talafeagai ai, le folafolaga o faasalaga e faatatau ia Rusia ma Belarus.
Talosaga, MVV, vaitaimi o le faia o faaiuga ma totogifuapauina
Afai o loʻo i fafo le faʻavae ma e manaʻomia se faʻatagaga mo le nofo le tumau ( MVV ), o le a talosagaina faʻatasi le MVV ma le pemita nofomau i le faiga ulufale ma le nofomau (TEV). O tagatanuʻu o, faʻatasi ai ma isi, Ausetalia, Kanata, Iapani, Niu Sila, Korea i Saute ma le Iunaite Setete e tuusaunoa mai le MVV ma e talosaga saʻo atu i le IND.
E mafai ona tuʻuina atu le talosaga e le faʻavae, e se sui ua faʻatagaina, pe i luga ole laiga e le faʻafaigofieina e ala i le Business Portal; mai fafo e faʻatautaia e ala i le amepasa poʻo le konesula a Holani. A maeʻa ona tuʻuina atu le MVV, e aoina e le faʻavae le pepa faʻapipiʻi visa, malaga i Netherlands, resitala i le munisipale ma aoina le pepa nofomau.
O le vaitaimi fa'aletulafono e 90 aso , ma e mafai e le IND ona fa'alauteleina pe afai o lo'o i ai fautuaga a le RVO po'o isi pepa e le'i mae'a. E tatau ona totogi se totogifuapauina ma e tatau ona o'o atu i totonu o le tolu vaiaso talu ona tu'uina atu, a leai o le a le fa'agasoloina le talosaga. O le tau o lo'o fa'atulagaina e le tulafono a le minisita, e toe teuteuina i aso 1 o Ianuari ma lolomiina e le IND; e maualalo mo tagata Take, ona o le noataga tumau i lalo o le Maliega Fa'atasi a le EEC-Turkey, ma leai se totogi mo ni nai atunu'u o lo'o aofia i feagaiga tuai.
A maeʻa le tausaga muamua: le suiga i le pemita faigaluega tutoʻatasi
E le mafai ona fa'alauteleina le pemita amata. A'o le'i muta lona aoga, e tatau i le fa'avae ona sui i se isi auala e nofo ai, ma o le auala fa'amoemoeina o le pemita nofomau mo tagata e faigaluega tuto'atasi ( zelfstandige ), e tu'uina atu mo le lua tausaga e le sili atu.
E masani lava ona fa'agaoioia e le pemita lea se iloiloga o 'ai e le RVO i vaega e tolu: aafiaga patino, le fuafuaga fa'apisinisi, ma le taua fa'aopoopo mo Netherlands. E tatau i se tagata talosaga ona maua ni 'ai e le itiiti ifo ma le 30 i vaega ta'itasi, pe le itiiti ifo ma le 45 mo aafiaga patino fa'atasi ai ma le 45 mo le fuafuaga fa'apisinisi. Mo se kamupani talavou, o se suega faigata tele lea.
O iinei e taoto ai le fa'amaliega. O se tagata e umia le pemita amata i lalo o le mataupu 3.30 o le Aliens Decree 2000 o lo'o tu'uina atu se fa'aliga a le fa'atonu e fa'amaonia ai ua mae'a le itiiti ifo ma le tolu masina o ta'iala ma se taunu'uga lelei e ta'ua o se mea ua ausia le itiiti ifo ma le togi maualalo mo le poto masani patino, mo le fuafuaga fa'apisinisi ma mo le taua fa'aopoopo mo le tamaoaiga o Holani. E lolomiina e le RVO se fa'aliga fa'ata'ita'i. O le fa'alavelave o le togi, o le mea moni, ua fa'amamaina e le fa'ai'uga a le fa'atonu.
O loʻo faʻaauau pea tuutuuga masani: KVK resitalaina, soʻo se pemita faʻapolofesa, ma tupe maua lava ma tumau mai le pisinisi, e fua i le tulaga masani o le 70% o le totogi maualalo faʻatulafonoina mo se tagata e toʻatasi e aofia ai le alauni aso malolo, e pei ona lomia e le IND mo le afa tausaga na faila ai le talosaga. E mafai e se tagata faʻafaigofie ona teena le tuʻuina atu o le faʻaliga; talanoaina lena avanoa aʻo leʻi oʻo i le masina iva.
Auala eseese mo ē na faavaeina
E lē o taimi uma e sili ona lelei ai le pemita e amata ai se pisinisi. E fa isi filifiliga e tāua le mafaufau i ai.
- Tagata faigaluega taua mo le amataina o pisinisi. O se fuafuaga fa'ata'ita'i o lo'o fa'agasolo mai le aso 1 o Iuni 2021 i le aso 1 o Iuni 2028 mo tagata faigaluega autu o se kamupani fou ma fa'alauteleina i Holani e le sili atu i le 15 tagata faigaluega, e fa'atapula'aina i le lima pemita fa'apenei i le kamupani. E tatau i le tagata faigaluega ona maua le itiiti ifo i le tulaga fa'atapula'aina o totogi ua fa'atulagaina e le fuafuaga, lea e fa'asino i aso 1 o Ianuari ma lolomiina e le IND, ma e tatau ona maua le itiiti ifo i le 1% o sea, po'o ni sea e le itiiti ifo i le tau fa'atulagaina, i totonu o le tolu tausaga talu ona amata le konekarate. E o'o atu i le tolu tausaga le umi o le pemita. Aoga mo se tasi e lagolagoina le fa'avaeina e naunau e avea ma tagata faigaluega e iai le sea.
- Maualuga atamai tagata malaga mai e ala i lau lava kamupani. Pulea e le Aliens Decree 2000 (mataupu 3.30a). E tatau muamua ona taliaina le kamupani o se fa'atupeina ua aloaia, ma e tatau ona fa'afaigaluegaina moni le fa'avae i le tulaga totogi pe sili atu i le tulaga mo tagata femalagaa'i e maualuga le tomai, lea e maualuga atu le fuainumera mai le 30 tausaga ma e maualalo ifo i lalo ifo ma e fa'asino i aso 1 o Ianuari. E fa'agaoioia le pemita fa'atasi ma le konekarate, e o'o atu i le lima tausaga, ma e fa'atagaina galuega fa'atasi ma tagata e faigaluega tuto'atasi. E mana'omia se kamupani e fa'atupeina mai le aso muamua, ma e su'esu'e e le IND pe moni le mafutaga fa'afaigaluega pe afai e pulea e le fa'avae le pule. Afai o le tagata femalagaa'i e maualuga le tomai o se tagata e umia sea tele i le fa'atupeina ua aloaia, e su'esu'e e le IND ma le fa'aeteete pe iai se konekarate fa'afaigaluega moni ma pe o le totogi o lo'o i le tulaga maketi.
- Tausaga fa'amasani. Tasi le tausaga o le avanoa saoloto i le maketi o galuega, e aofia ai le faigaluega tutoatasi, mo i latou na faauu mai se polokalame Holani ua faamaonia po o se iunivesite mai fafo ua atofaina, pe ua maeʻa se faailoga o le tohtorā po o se suesuega agavaa, i totonu o le tolu tausaga talu ai. E le mafai ona faalauteleina, ae e mafai ona toe tuuina atu pe a uma se polokalame agavaa mulimuli ane. O le auala sili ona taugofie ma le itiiti ifo o tuutuuga e faataitai ai se manatu, pe afai e te agavaa.
- Pepa Lanumoana a le EU. Mo se fa'avae o lo'o tausia se tulaga totogi a'o fausia. E mana'omia se tipiloma a'oa'oga maualuga e le itiiti ifo i le tolu tausaga, pe lima tausaga o le poto masani talafeagai i lena tulaga (tolu i le IT), se konekarate e le itiiti ifo i le ono masina, ma se totogi e tutusa pe sili atu i le tulaga o le Blue Card, fa'atasi ai ma se tulaga fa'aititia mo i latou na fa'au'u talu ai nei; o lo'o fa'asinoina uma ia Ianuari 1 ma lolomiina e le IND. E tatau ona totogiina le totogi e ala i le fesiitaiga a le faletupe i totonu o se teugatupe i le igoa o le tagata malaga mai ma e tatau ona i ai i le tulaga o le maketi. E aoga mo le lima tausaga, e fa'atagaina ai le faigaluega tuto'atasi fa'atasi ai ma le galuega.
| Auala | E sili ona fetaui i | Manaoga autū | Umi le umi |
|---|---|---|---|
| Amata ane | Fa'avae a'o le'i maua tupe maua ma se manatu fou | Fa'atonu ua aloaia ma sainia le maliega | 1 tausaga, leai se fa'aopoopoga |
| Faiuega lava ia mo ia | Fa'avae ma se pisinisi ua fa'amaonia ma mafai ona fa'atupeina | Iloiloga o 'ai, po'o le fa'alauiloaga a le fa'atonu pe a uma se pemita amata | 2 tausaga |
| Tagata faigaluega taua mo le amataina o pisinisi | O le fa'avae fa'atasi ua auai i se kamupani fou mai Holani | Tulaga fa'atapula'a o totogi fa'aopoopo i ai le 1% o sea po'o sea o le tau fa'atulagaina | 3 tausaga |
| Tagata malaga mai e iai tomai maualuluga (kamupani a latou lava) | Fa'avae fa'atupeina e mafai e lana kamupani ona avea ma lagolago | Tulaga fa'amaonia o le lagolago ma le totogi | 5 tausaga |
| Tausaga o le faamasani | Fa'au'u talu ai nei pe ua umia le to'oto'o o le foma'i | Tipiloma agavaa i totonu o le 3 tausaga talu ai | 1 tausaga |
| EU Blue Card | O lo'o tausia e le fa'avae se matafaioi totogi | Tipiloma po'o le poto masani fa'atasi ai ma le totogi | 5 tausaga |
E faigofie le suega. Afai e te agavaa mo le tausaga faamasani, amata loa iina. Afai e maua tupe a lau kamupani ma e mafai ona totogi, o le auala e sili ona tomai i femalagaaiga e maua ai se avanoa e sili atu. Afai o loʻo e auai i se pisinisi fou a se isi tagata i Holani, e fetaui lelei le polokalame taua mo tagata faigaluega. E saʻo le pemita e amata ai pe afai e moni lava le fou o le manatu, e fou le kamupani, ma o se faiaʻoga moni mai Holani o le a lagolagoina oe.
O le aiga o le fa'avae
E mafai e tagata o le aiga ona o faatasi ma le faavae, ae e faigata tele le faagasologa. E talosaga se paaga po o se tamaitiiti laitiiti mo se pemita nofomau e avea ma se sui o le aiga, ma o lena pemita e maua e na o le umi e aoga ai pe afai o le pemita a le faavae lava ia, lea i le tausaga muamua o lona uiga e sefululua masina le umi. E tatau i le faavae, i le avea ai ma se lagolago, ona i ai ni auala tutoatasi ma tumau e lagolago ai. Mo se pemita amata muamua, o le manaoga lautele e faapea o le auala na maua i totonu o le vaitaimi e tasi ma le afa tausaga e le faaaogaina i lalo o le Aliens Regulation 2000 ( Voorschrift Vreemdelingen 2000 , mataupu 3.20). E mafai ona faatupeina le auala, e tusa ai ma tuutuuga, e le faavae, e le tagata e fesoasoani pe e se isi vaega, pe afai o le maliega manaomia, o faamatalaga o loo i ai faatasi, o faamatalaga o le faletupe ma le mautinoa e uiga i le tafega o tupe ua tuuina atu ( Voorschrift Vreemdelingen 2000 , mataupu 3.20b). E totogi totogifuapauina eseese mo se paaga ma mo se tamaitiiti laitiiti o loo nonofo ma se matua, e aveese mai le lafoga IND faaletausaga e tasi. O le aofaʻi e faʻaalia o le tulaga masani lea o le toe faʻatasia o aiga; e leai se fuainumera eseʻese ma maualalo mo se faʻatupe lagolago i luga o se pemita amata. Afai e aumai e le faʻatupe lagolago se paʻaga, o le tulaga masani o le totogi maualalo atoa faʻaletulafono e aofia ai le alauni o aso malolo; afai o le faʻatupe lagolago o se matua nofotoatasi e 70% o lena aofaʻi. E toe iloiloina uma ia Ianuari 1 ma Iulai i le totogi maualalo, o lea siaki le aofaʻi o loʻo faʻamalosia i le aso na faila ai le talosaga.
O se pa'aga ua taliaina i luga o lenei fa'avae e masani ona maua le tulaga tutusa i le maketi o galuega e pei o le fa'avae, lea e fa'atapula'aina mo se fa'atupeina o se pisinisi fou. O fa'avae e fa'alagolago i tupe maua a se pa'aga e tatau ona siaki muamua lena fa'ailoga.
Fa'aletonu aoga
- E tatau ona logoina suiga. E tatau i le tagata e umia le pemita ona logoina le IND i suiga i lona tulaga; o le le faia o lea mea e mafai ona iʻu ai i se sala tupe faʻapulega poʻo le faʻaui i tua o le pemita. suiga o le fa'afaigofie ma a suiga taua i le fuafuaga faapisinisi e aofia uma i totonu o lenei tiute, auā e faʻatatau uma lava i le faʻavae na tuʻuina atu ai le pemita. Faʻailoa muamua, ona sui lea lona lua.
- E pu'upu'u atu le tausaga nai lo le mea e foliga mai ai. To'esea le taimi e o'o atu i le 90 aso e fai ai fa'ai'uga i luma ma ni nai masina o sauniuniga mo le talosaga fa'aopoopo i tua. Talu ai e tatau ona mae'a le itiiti ifo ma le tolu masina o ta'iala a'o le'i mafai e le fa'afoe ona folafola mai, o se fa'avae e tuai ona amata faia'oga e leai se isi auala e alu ese ai.
- Aua le sainia se maliega e tu'uina atu ai le pule i le fa'alapotopotoga. O le tele o aia tatau e lē agavaa ai le talosaga, ma o tuutuuga mamafa e mafai ona faitaulia o se faalavelave i le pisinisi.
- E siakiina sootaga faaleaiga. E le mafai e se aiga e oo atu i le tulaga tolu ona avea ma fesoasoani.
- E tatau ona fa'amaumauina mea fou, ae le o le fa'amautuina. Fa'amatala ma le sa'o pe aisea e fou ai le oloa, tekinolosi po'o le metotia i Netherlands.
- E tatau ona faʻamaonia auala e lagolago ai i Netherlands. O se faʻamatalaga a le faletupe i Holani, poʻo se tautinoga faʻatupe ua maeʻa ona totogiina i totonu o se teugatupe i Holani, e sili atu lona taua nai lo aseta o loʻo umia i fafo.
O le pemita amata e na'o le tasi le tausaga e le toe faia, ma e tatau ona saunia le talosaga e sosoo ai mai le masina muamua. Matou te fautuaina le au fa'avae i le filifiliga o le auala, i le maliega a le fa'afaigofie ma ona tuutuuga tau tupe, ma le suiga i le pemita faigaluega tuto'atasi, ma matou te faia ni teteega ma ni apili pe a teena e le IND. O a matou ta'iala tulafono tau femalagaa'iga e aofia ai pemita tuaoi i nisi auiliiliga.
E mafai ona fa'aopoopo le pemita nofomau mo se isi tausaga?
Leai. E tasi le tausaga le umi e tumau ai le pemita ma e le mafai ona fa'aopoopoina i le fa'avae lava lea e tasi. A'o le'i muta lona aoga, e tatau ona e sui i se isi fa'amoemoega o le nofo ai, e masani lava o le pemita nofomau mo tagata e faigaluega tuto'atasi. Afai e te faia lena suiga e fa'aaoga ai se fa'alauiloaga a le fa'atonu e aofia ai le itiiti ifo ma le tolu masina o ta'iala manuia, o le iloiloga masani o 'ai e ta'ua o se ausia.
E maua e le IND se togi i la'u fuafuaga pisinisi?
Leai. E le pei o le auala e faigaluega tutoatasi ai, o le polokalame amata e leai se faiga o togi. E fesili le IND i le RVO mo se fautuaga, ma e suʻesuʻe e le RVO le tagata e faʻafaigofieina le pisinisi, le uiga fou o le oloa poʻo le tautua, le fuafuaga taʻitasi ma le faʻamaumauga o le resitala fefaʻatauaʻiga. E manaʻomia se fautuaga lelei. O le elemene taua o le tulaga ma le tutoʻatasi o le tagata e faʻafaigofieina le pisinisi.
E fia le tupe e tatau ona ou fa'aali atu?
E lava mo le tausaga atoa o le pemita e aunoa ma le fa'aaogaina o tupe a le malo, e fua fa'atatau i le tulaga masani a le IND mo le tagata e to'atasi, o le 70% lea o le totogi maualalo fa'atulafonoina e aofia ai le alauni mo aso malolo ma e toe lolomiina e le IND i aso 1 o Ianuari ma le 1 o Iulai. O tupe teu fa'apitoa i totonu o se teugatupe Holani, fa'atupeina e le tagata fa'afaigofie, po'o se tagata fa'atupeina lona tolu ua fa'amauina o lo'o totogiina i lau teugatupe Holani e taliaina uma.
E mafai e la'u paga ma la'u fanau ona o mai faatasi ma a'u?
Ioe, i le avea ai ma tagata o le aiga, ae o a latou pemita e na'o le umi e tumau ai e pei o lau pemita, o lea e sefululua masina i le tele o le tausaga muamua. E tatau ona e ausia le mana'oga o tupe maua i le avea ai ma fa'atupeina, o le tulaga sili lea ona faigata mo le tele o fa'avae fou. E totogi totogifuapauina eseese mo se pa'aga ma se tamaititi la'ititi, e ave'ese mai le lafoga fa'aletausaga a le IND.
O le ā e tupu pe a ou sui le fa'atonu pe sui le pisinisi?
E tatau ona lipotia uma ia mea e lua i le IND i lalo o lau tiute e tuʻuina atu faʻamatalaga; afai e te le faia lea mea e ono iʻu ai i le sala tupe poʻo le aveesea o le pemita. O le suia o le tagata e fesoasoani o lona uiga o se maliega fou ma se faʻalapotopotoga e ausia tuutuuga, ma o le vaitaimi e tolu masina e manaʻomia mo le talosaga mulimuli ane mo le tagata e galue tutoʻatasi e toe amata lelei. Fuafua le taimi aʻo leʻi suia oe.
O le pemita ea e amata ai se pisinisi o le auala sili lea mo aʻu?
E lē o taimi uma. Afai na e faauu i le tolu tausaga talu ai mai se faalapotopotoga Holani po o se faalapotopotoga mai fafo ua atofaina, o le tausaga faamasani e maua ai le avanoa e aunoa ma se totogi i le maketi o galuega mo le tausaga e tasi e aunoa ma se fesoasoani. Afai e maua tupe lau kamupani ma e mafai ona totogi se totogi e tutusa pe sili atu i le tulaga manaomia o tagata malaga tomai, o lena auala e ofoina atu ai le lima tausaga.


