E mafai e se pule mai Holani ona fa'ate'a se tagata faigaluega ona ua malepelepe le mafutaga faigaluega? Ioe, ae na'o le fa'ai'uga a le fa'amasinoga fa'aitumalo (kantonrechter) ma na'o le fa'alavelaveina o le mafutaga ua matua'i matuia ma tumau e le mafai ai ona fa'amoemoeina le pule e fa'aauau le konekarate faigaluega. E le lava se feeseesea'iga, fa'aita, po'o se mea na tupu e tasi.
O lenei fa'avae o le fa'ate'aina ua ta'ua o le g-ground, e tusa ai ma le mataupu 7:669(3)(g) o le Dutch Civil Code (DCC). E masani ona fa'aaogaina e le aufaigaluega, ae e masani ona teena e le fa'amasinoga, e masani lava ona e le mafai e le pule ona fa'aalia ua le toe mafai ona toe fa'aleleia le mafutaga.
Lisi o mea
O le ā le tala a le tulafono a Holani e uiga i se mafutaga faigaluega ua malepe?
Matāʻupu 7:669(3)(g) E faʻatagaina e le DCC le faʻataʻapeʻapeina o le konekarate faigaluega pe afai ua faʻalavelaveina le mafutaga faigaluega i se tulaga e le mafai ai ona faʻamalosia le pule e faʻaauau. E le pei o le faʻamalologa ona o mafuaʻaga tau tamaoaiga poʻo se maʻi umi, o lenei faʻavae e le faʻatautaia e ala i le Ofisa Inisiua a Tagata Faigaluega (UWV), ae e ala i le faʻamasinoga a le itumalo.
E faila e le pule se talosaga mo le faataapeina (ontbindingsverzoek) i lalo o le mataupu 7:671b DCC. E mafai e le tagata faigaluega ona faila se puipuiga tusitusia ma faamatala lona tulaga i se iloiloga tuufofoga.
E faʻaaogaina foʻi e le faʻamasinoga manaʻoga lautele e lua o le mataupu 7:669(1) DCC:
- e tatau i le pule ona faʻamaonia se mafuaʻaga talafeagai mo le faʻateʻaina;
- o le toe tofia i totonu o se vaitaimi talafeagai i se isi tofiga talafeagai, e tusa ai ma a'oa'oga pe leai foi, e le tatau ona mafai pe le talafeagai.
O le g-ground e faʻatatau i le mafutaga lava ia. E ese mai le d-ground, lea e aofia ai le faʻatinoga le lelei, ma le e-ground, lea e aofia ai amioga sese a le tagata faigaluega.
O afea e lava ai ona fa'alavelaveina se mafutaga fa'agaluega e fa'ate'aina ai?
E tatau ona ogaoga ma tumau le fa'alavelave. E silasila le fa'amasinoga i le tulaga i le taimi o le iloiloga, ae le o le auala e feagai ai le pule ma le mafutaga.
I le faʻatinoga, e iloilo e le faʻamasinoga fesili nei:
- Pe i ai se feeseeseaiga maoti ma ua faamaumauina, pe na o se manatu lautele e faapea e faigata le galulue faatasi?
- O le ā le umi ua tumau ai le feeseeseaiga, ma pe ua aʻafia ai galuega i aso faisoo?
- Pe ua faia e itu e lua ni taumafaiga faamaoni e toe faaleleia le mafutaga, mo se faataitaiga e ala i ni talanoaga ma se pule, HR po o se tagata e fesoasoani?
- Pe na o le tasi le pule, 'au po'o le nofoaga e fa'atapula'aina ai le feeseeseaiga?
- O le ā le tele o le sao o vaega taʻitasi i le faʻalavelave?
O se pule e fa'atupuina ma le loto i ai se feeseesea'iga, pe fa'atagaina fo'i ona fa'ateteleina, ina ia maua ai se fa'amalologa, e fa'avaivaia ai lana lava mataupu. E mafai loa e le fa'amasinoga ona teena le talosaga, pe fa'atagaina ma tu'uina atu i le tagata faigaluega se taui talafeagai (billijke vergoeding).
E tāua foʻi le tulaga o le tagata faigaluega. Afai e taʻu mai e le tagata faigaluega e mafai ona toe faʻaleleia le mafutaga ma e naunau e galulue faʻatasi, e tatau i le pule ona faʻamatala ma le mautinoa pe aisea ua le toe talafeagai ai le toe faʻaleleia.
E tatau ona faia se feutagaiga a'o le'i fa'ate'aina i luga o le g-ground?
Leai, e le manaʻomia e le tulafono le feutagaiga. E faʻamoemoeina e le faʻamasinoga le tagata faigaluega ua faia se taumafaiga malosi e toe faʻaleleia le mafutaga, ma o le feutagaiga o le auala sili ona taatele e faʻaalia ai lena mea.
E lē o taimi uma e talafeagai ai le feutagaiga. O le natura o le feeseeseaiga, le tulaga o le faateteleina po o tulaga o itu e lua e mafai ona leai se aoga. I lea tulaga, e tatau i le pule ona faamaumau pe aisea na ia filifilia ai se isi auala.
Afai e faia se feutagaiga, ia malilie muamua i le faalilolilo i se tusitusiga. O mea e fai mai i le feutagaiga e masani lava ona le mafai ona faʻaaogaina i faʻamasinoga mulimuli ane.
O a mea e tatau ona tusia e se pule aʻo leʻi alu i le faamasinoga?
E tauave e le pule le avega o le faʻamaoniga. E tumau pe leai se talosaga faʻatasi ma le faila (dossier) na fausia i masina aʻo leʻi failaina.
O se faila mautu e masani ona iai:
- O lipoti tusitusia o talanoaga e uiga i le feeseeseaiga, ua faʻamaonia e ala i le imeli i le tagata faigaluega.
- Mea tutupu patino ma aso, tagata na aʻafia ma taunuuga o le galuega.
- Fautuaga e toe faʻaleleia ai le mafutaga ma le tali atu a le tagata faigaluega iā i latou.
- O se fautuaga po'o se lipoti mo se feutagaiga, po'o se fa'amatalaga talafeagai pe aisea na le talafeagai ai le feutagaiga.
- O se iloiloga o filifiliga mo le toe faʻatulagaina o tagata, e aofia ai avanoa i isi vaega o le vaega pe a talafeagai ai.
E tatau ona tutusa le faila. O iloiloga lelei, o se si'itia talu ai nei o totogi po'o se vaitaimi umi e aunoa ma ni atugaluga tusitusia e le faigofie ona fa'atasi ma se tagi e fa'apea ua tele tausaga o motusia le mafutaga. E matauina e fa'amasinoga ia feteenai ma fa'amamafa i ai.
E mafai e le toe tofia ona taofia le faate'aina?
Ioe. A'o le'i fa'aleaogaina e le fa'amasinoga le konekarate, e tatau i le pule ona fa'aali atu e le mafai pe le talafeagai le toe fa'atulagaina o se isi galuega i totonu o se vaitaimi talafeagai (mataupu 7:669(1) DCC).
E lē gata i le 'au a le tagata faigaluega lenei iloiloga. O avanoa i isi vaega o le fa'alapotopotoga, ma i nisi tulaga i totonu o le vaega, e mafai fo'i ona talafeagai.
E sili ona tāua le toe faʻatulagaina pe afai e faʻatapulaʻaina le feeseeseaiga i le tasi pule, matagaluega poʻo le nofoaga. Afai e ofoina mai e se fesiitaiga se fofo moni, e masani ona teena e le faʻamasinoga le talosaga i lalo o le mataupu 7:669(1) DCC.
O a totogi e tatau ona totogi pe a faamuta le konekarate?
O se tagata faigaluega ua faamutaina lana konekarate i luga o le g-ground e agavaa i le mataupu faavae mo le totogi fesuiaʻiga faaletulafono (transitievergoeding) i lalo o le mataupu 7:673 DCC. E tutusa ma le tasi vaetolu o le totogi faalemasina i le tausaga o le auaunaga, e fuafuaina mai le aso muamua o le galuega, faatasi ai ma se tapulaa o le EUR 102,000 i le 2026 po o le tasi le totogi faaletausaga pe afai e maualuga atu.
E na'o le taimi lava e muta ai le totogi o le fesuia'iga pe afai o le fa'amutaina e mafua mai i ni gaioiga matuia po'o ni mea e le'i faia (ernstig verwijtbaar handelen) a le tagata faigaluega, e matuā maualuga lava lea tulaga. E seasea ona ausia lea tulaga e se uiga faigata po'o se feeseesea'iga o uiga.
Afai na faia e le pule se gaioiga matuia ma le nofosala, mo se faataitaiga i le mafua ai o le feeseeseaiga po o le le foia, e mafai e le faamasinoga ona tuuina atu se taui talafeagai i luga o le totogi o le fesuiaiga (mataupu 7:671b DCC). I le faamasinoga a le New Hairstyle (Hoge Raad 30 Iuni 2017, ECLI:NL:HR:2017:1187 ), na taofia ai e le Faamasinoga Maualuga o le aofaiga e faalagolago i tulaga uma o le mataupu, e aofia ai le tupe maua e ono leiloa e le tagata faigaluega.
O afea e muta ai le konekarate faigaluega?
E le o le aso o le faaiuga. E faatulaga e le faamasinoga le aso faaiu e ala i le faaaogaina o le vaitaimi faasilasila, lea e faaitiitia e le umi o taualumaga, ma le itiiti ifo i le tasi le masina (mataupu 7:671b DCC).
E fa'apefea pe a le lava le na'o le fa'alavelave?
Talu mai le aso 1 o Ianuari 2020, e mafai e le faamasinoga ona tuufaatasia tulaga mai ni mafuaaga e lua pe sili atu e lei mae’a i lalo o le mafuaaga o le tuufaatasiga i le mataupu 7:669(3)(i) DCC. O se faataitaiga o se faalavelave ua faamaonia faatasi ai ma ni faaletonu o le faatinoga. Afai e faaleaogaina e le faamasinoga le konekarate i luga o lenei mafuaaga, e mafai ona ia tuuina atu se taui faaopoopo e oo atu i le afa o le totogi o le fesuiaiga.
E mafai ona fa'ate'aina se tagata faigaluega ua lipotia mai o lo'o ma'i i le taimi o le fete'ena'iga?
I ni nai tulaga fa'atapula'a. I le lua tausaga muamua o le ma'i, e le mafai e le pule ona tu'uina atu se fa'aaliga (mataupu 7:670(1) DCC). E mafai e le fa'amasinoga fa'aitumalo ona fa'aleaogaina le konekarate a se tagata faigaluega ma'i pe afai e le feso'ota'i le talosaga ma le ma'i (mataupu 7:671b DCC).
I tulaga o feeseeseaiga, e masani ona lipotia mai e tagata faigaluega le maʻi ona o le atuatuvale e mafua mai i le feeseeseaiga. Ona iloilo lea e le fomaʻi faigaluega (bedrijfsarts) pe ua le agavaa le tagata faigaluega mo le galuega, pe ua le mafai ona galue (situatieve arbeidsongeschiktheid): ua malosi le tagata faigaluega, ae o le feeseeseaiga o loo taofia ai le toe foi mai. I lena tulaga, e masani ona fautuaina e le fomaʻi itu e lua e talanoa pe amata le feutagaiga.
Mo le pule o le galuega, e tatau i le talosaga ona faʻaalia ai na iai le faʻalavelave e tutoʻatasi mai le maʻi. Mo le tagata faigaluega, o se lipoti o le maʻi e le taofia ai loa le faʻamutaina, ae e manaʻomia ai le faʻamasinoga e suʻesuʻe totoʻa le sootaga i le va o le feeseeseaiga ma le maʻi.
O se maliega o se maliliega o se auala sili atu?
E masani lava, ioe. O le tele o mafutaga faigaluega ua le toe manuia e muta i se maliega o le faaleleia (vaststellingsovereenkomst) nai lo se faaiuga a le faamasinoga. E maua ai e itu uma e lua le tele o le pule i le iuga ma aloese ai mai le le mautonu o taualumaga.
O se maliega o le maliliega e masani ona aofia ai:
- le aso e gata ai, ma amana'ia ai le vaitaimi o le fa'asilasilaga;
- le totogi o le fa'amavae;
- fa'amalologa mai le galuega (malolo mai le togalaau);
- le totogiina o le aia tatau mo aso malolo ma le totogi e le’i totogiina;
- o se faasinomaga ma le mafuaaga ua malilie i ai mo le faamutaina;
- o se sao i tau o tulafono.
O se tagata faigaluega e sainia e taofia lana aia tatau i penefiti o le leai o ni galuega (WW) pe afai na sau le fuafuaga mai le pule, e le tatau ona tuuaia le tagata faigaluega ma e faaaloalogia le vaitaimi o le faasilasilaga. E mafai e le tagata faigaluega ona faaleaogaina le maliega e aunoa ma le tuuina atu o mafuaaga i totonu o le 14 aso talu ona sainia (mataupu 7:670b DCC). Afai e le ta'ua i le maliega lenei aia tatau, o le vaitaimi e tolu vaiaso.
O le iʻuga e ono tulaʻi mai i taualumaga a le faamasinoga e fuafua tele ai le foliga o se maliliega talafeagai, faatasi ai ma le totogi fesuiaʻi i lalo o le mataupu 7:673 DCC o le faavae masani mo le aofaiga o le totogi o le vavae ese.
O le ā e tatau ona e siakiina pe afai o oe o se pule o galuega?
I lalo o le mataupu 7:669(3)(g) DCC, o le avega o le faʻamaoniga e paʻu i lau pule. Siaki nei manatu aʻo leʻi failaina:
- Fa'amaumau i lalo feeseeseaiga ma talanoaga, e lata i le aso na tutupu ai.
- Ia faamatala mea patino na tutupu nai lo ni faaiuga lautele.
- Ofoina atu se auala moni e toe faʻaleleia ai le mafutaga, e aofia ai le feutagaiga, pe faʻamaumau pe aisea e le talafeagai ai.
- Iloilo filifiliga mo le toe fa'atulagaina a'o le'i failaina se talosaga.
- Siaki pe ogatasi le faila ma iloiloga ma fesootaiga na faia muamua.
- Mafaufau pe mafai ona faia se fuafuaga mo se maliliega a'o le'i amataina se fa'agasologa.
O a mea e tatau ona e siakiina pe afai o oe o se tagata faigaluega?
E iai lau aia tatau e faila ai se puipuiga tusitusia faasaga i le talosaga (mataupu 7:671b DCC). Siaki nei manatu:
- Tali atu i tusitusiga i lipoti po'o imeli e sese mea moni e tu'uina atu.
- Tausia lau lava faamaumauga o mea na tutupu ma fesootaiga talafeagai.
- Galulue fa'atasi ma taumafaiga talafeagai e fo'ia ai le feeseeseaiga.
- Aua le faamavae e aunoa ma se fautuaga, auā e ono aveesea ai au penefiti mo le leai o ni galuega.
- Ia toe iloilo so'o se talosaga mo se maliliega a'o le'i sainia.
Afai e faaleaogaina e le faamasinoga le konekarate ma e te le ioe i ai, e mafai ona e apili i le faamasinoga o apili i totonu o le tolu masina talu ona faia le faaiuga (mataupu 7:683 DCC).
O le ā se mea e mafai ona matou faia mo oe pe afai ua motusia lau mafutaga faalegaluega?
E galulue a matou loia mo le fa'amalologa mo tagata faigaluega ma tagata faigaluega i mataupu tau g-ground:
- Matou te iloiloina le faila o le fa'ate'aina po'o le talosaga.
- Matou te fuafuaina le totogi o le fesuiaʻiga ma iloilo pe talafeagai le taui.
- Matou te tusia le talosaga mo le faataapeina po o le puipuiga tusitusia mo le faamasinoga a le itumalo laitiiti.
- Matou te feutagai pe toe iloilo le maliega o le maliliega, e aofia ai le aso e gata ai ma faaupuga e saogalemu mo le WW.
- Matou te failaina se apili i le faamasinoga o apili i totonu o le aso e tolu masina e tusa ai ma le mataupu 7:683 DCC.
aotelega
- O se mafutaga faigaluega ua motusia o se mafuaaga lea e faatea ese ai i lalo o le mataupu 7:669(3)(g) DCC ma e manaʻomia ai se faaiuga a le faamasinoga laitiiti.
- E tatau ona ogaoga ma tumau le fa'alavelave, ma e le tatau ona mafai ona toe fa'aaogaina.
- E tatau i le pule ona faʻamaonia le faʻalavelave i se faila tutusa ma faʻaali atu na taumafai e toe faʻaleleia le mafutaga.
- E tusa ai ma mataupu faavae, e agavaa le tagata faigaluega i le totogi fesuiai; e ono mulimuli mai se taui talafeagai pe afai na faia e le pule se gaioiga matuia ma le agasala.
- O le tele o mataupu e faaiu i se maliega o se maliliega, lea e feutagai e faasaga i le iuga e ono tula’i mai i le faamasinoga.
Mataupu faʻapitoa
- O le ā e fai pe a iai sau feeseeseaiga ma lau pule
- Ituaiga o feeseeseaiga i le galuega
- Fa'ate'aina o se tagata faigaluega fa'atupu fa'alavelave i Netherlands
- Loia fa'ate'aina Netherlands
Soo fesili
E mafai e lo'u pule ona fa'ate'aina a'u ona o se fa'alavelave i le galuega e aunoa ma le alu i le fa'amasinoga?
Leai. A aunoa ma lau maliega, e manaʻomia e lau pule se faʻaiuga a le faʻamasinoga faʻaitumalo laiti i lalo o le mataupu 7:671b DCC; na o le pau lava le isi filifiliga o se maliega o le maliliega e te sainia.
E mafai ona fa'ate'aina a'u pe afai o lo'u pule na mafua ai le feeseeseaiga?
Ioe, afai ua fa'alavelaveina tumau le mafutaga ma e le o se filifiliga se fesiitaiga. Afai e matuā tu'ua'ia lau pule, e mafai e le fa'amasinoga ona tu'uina atu ia te oe se taui talafeagai e fa'aopoopo i le totogi o le fesiitaiga (mataupu 7:671b DCC).
O le ā le umi e alu ai le faiga o le faataapeina?
I lo matou poto masani, e masani lava ona ono i le sefululua vaiaso mai le taimi na faila ai le talosaga seia oo i le faaiuga. Ona muta lea o le konekarate i le aso na faatulaga e le faamasinoga, faatasi ai ma le itiiti ifo ma le tasi le masina i le va o le faaiuga ma le aso faaiu.
E te fia iloa le uiga o lenei mea mo lou tulaga? Faitau mea e mafai e le matou loia faigaluega ona fesoasoani ia te oe.